Minn Texas għal Kharkiv – Ħsibijiet ta’ Amerikan fl-Ukraina

Nile Miller huwa minn Austin, Texas. Hu mar fil-belt ta’ Kharkiv, l-Ukraina f’April li għadda bħala student fuq skambju. Qatt ma seta’ jobsor li kien se jkun xhud ta’ revoluzzjoni sakemm idum f’dan il-pajjiż. Hu jaqsam magħna ta’ MH il-ħsibijiet li ħafna drabi ma ma jirnexxilux jaqsam mal-familjari tiegħu fl-Amerka.

Ir-russi għandhom qawl li jitfa’ raġġ ta’ dawl fuq kull ħaġa tista’ tiġri fil-ħajja ta’ kuljum, kemm kbira u kemm żgħira. Wieħed minn dawn il-qwiel jgħid “Ilsienek ħa jwasslek sa Kiev,” u xahrejn ilu ġejt fi kliem dan il-proverbju meta spiċċajt propju f’nofs Maidan Nezalezhnosti (Pjazzi Indipendenza) ta’ Kiev. Jum qabel, il-President Yanukovich kien ħabbar id-deċiżjoni li ma jkomplix bil-ftehim li seta’ jwassal biex l-Ukraina eventwalment tissieħeb fl-Unjoni Ewropea, u jien inzertajt fil-kapitali. Fejn stajt nobsor li dawk l-għexieren ta’ dimostranti ffrustrati iżda ottimisti jiżfnu u jkantaw taħt tinda ta’ bnadar tal-UE u tal-Ukraina jperpru fir-riħ u x-xita ta’ Novembru li kont qed nara l-bidu ta’ revoluzzjoni. Kien in-namur tiegħi għal-ivvjaġġar u l-interess li għandi fil-lingwa Russa li ġiegħel lili, student universitarju minn Texas, nikkunsidra l-idea li nagħmel sena nistudja l-Ukraina, imma wara sitt xhur hawn, qed nirrealizza kemm huwa pajjiż uniku, li jwaħħad ir-Russja tal-passat mal-Ewropa tal-futur.

L-Ukraina tal-lum hija taħlita mħawra ta’ żewġ reġjuni distinti storikament, ġeografikament u lingwistikament. In-naħa tal-Punent huwa meqjus iktar ‘Ewropew’, fejn il-lingwa mitkellma hija l-Ukren, bit-toroq dojoq u knejjes kattoliċi. In-naħa tal-Lvant, mill-banda l-oħra, huwa iktar Russu u ħafna iktar industrijalizzat. Jien nistudju f’Kharkiv, it-tieni l-ikbar belt fl-Ukraina, li tinsab ftit minuti vjaġġ bit-trejn ‘il bogħod mill-belt Russa ta’ Belgorod. Kharkiv kienet il-kapitali tar-Repubblika Soċjalista Sovjetika tal-Ukraina sal-1934 – anka llum il-ġurnata, din il-belt għad għandha t-titlu tal-ewwel kapitali Ukrena – u fiż-żminijiet Sovjetiċi, kienet ċentru ferm importanti għal edukazzjoni, kultura u xjenza. Kieku n-naħa tal-Lvant tal-Ukraina kellu jkollu kapitali għalih, Kharkiv ikun jistħoqqilha dan it-titlu. L-ilsien Ukren ma jintużax fil-ħajja ta’ kuljum ta’ hawn. Babushki (nisa anzjani) b’wiċċ iż-żonqor jintlemħu jzekzku fuq kollox fuq il-bankijiet ta’ ġonna bir-Russu. Studenti universitarji fil-kurituri jinstemgħu jitkellmu bir-Russu. In-nies ta’ hawn kollha għandhom ħbieb, familjari jew kuntatti tax-xogħol li joqogħdu r-Russja u hemm ħafna jaqsmu l-fruntieri għar-Russja b’mod regolari.

Infatti, kultant biex neħles, spiċċajt ngħid lil sħabi u lil tal-familja, li l-post li ngħix fih huwa “bażikament parti mir-Russja” minħabba li huwa diffiċli nagħti stampa tal-ħajja fl-Ukraina, pajjiż li, biex inkunu għedna kollox, ħafna Amerikani qas biss jafu fejn jiġi fuq mappa. Ibda biex, l-Ukraina huwa wieħed mill-iktar pajjiżi fqar fl-Ewropa. Minkejja li ħafna Ukreni llum huma f’qagħda aħjar milli kienu fiż-żmien wara l-waqa’ tal-Unjoni Sovjetika, it-toroq kollha ħofor, il-faċċati tal-appartamenti jaqgħu biċċiet u l-liftijiet daqqa jaħdmu u daqqa ma jaħdmux li niltaqa’ magħhom ta’ kuljum juru stampa ċara tas-sitwazzjoni ekonomika preżenti tal-pajjiż. Iżda kull darba li nirfes l-għatba ta’ dar Ukrena nintebaħ kemm dawn in-nies vera japprezza dak li għandhom. Il-preżentabbiltà donnha saret waħda mill-karatteristiċi nazzjonali. Fejn fl-Amerka ta’ skiwit tara żgħażagħ li ma jiddejqux joħorġu liebsin xorts, flok taċ-ċingi u papoċċ tal-ġiri, l-Ukreni jippruvaw jidhru tal-moda kull darba li joħorġu fil-pubbliku. In-nies jilbsu lbiesi u tkaken u l-irġiel jxiddu l-ġins tal-aħħar moda u żraben għal ponta jleqqu. Kemm jekk qegħdin fis-suq tal-prodotti tal-biedja, fuq it-trejn jew miexjin fil-ġonna, l-Ukreni dejjem jidhru qishom lesti għal parada tal-moda. L-Ukreni huma selettivi fil-ħbieb tagħhom daqskemm huma fitti f’ilbieshom; taf issibha diffiċli biex tidħol fiċ-ċirku ta’ ħbieb ta’ xi ħadd Ukren, imma la darba tidħol, ibqa’ żgur li se tibqa’ hemm. Huma għandhom nuqqas ta’ pretensjoni li xi Amerikani jistgħu jinterpretaw bħala friġidità, daħka u tbissima jintużaw biss meta vera hemm bżonnhom. Il-Knisja Ortodossa hija waħda mill-iktar forzi b’saħħithom fis-soċjetà – kważi kull raġel Ukren jilbes kuruna b’salib bi tlett dirgħajn taħt il-qmis; rġiel u nisa ta’ kull età jroddu s-salib u jsellmu kull darba li jgħaddu minn quddiem katidrali bil-koppli tondi fi triqithom lejn l-iskola jew ix-xogħol.

Iżda forsi l-akbar differenza bejn il-kultura Amerikana u dik Ukrena hija l-mentalità kollettivista tal-Ukreni, riżultat ta’ sekli ta’ servitudni, u imbagħad kienet sfurzata taħt il-Komuniżmu tar-reġim Sovjetiku. Mentalità li tagħti prijorità lilll-interestti ‘tagħna’ qabel l-interessi ‘tiegħi’. Minħabba l-ħruxija li l-Ukreni bagħtew fiż-żminijiet Sovjetiċi (l-Ukraina kienet magħrufa l-’breadbasket’ tal-Unjoni Sovjetika; fit-tletinijiet, milljuni ta’ nies nietu bħala riżultat ta’ ġuħ fil-pajjiż, ġenoċidju magħruf bħala l-Holodomor), ħafna Ukreni għandhom tendenzi anti-Sovjetiċi u anti-Russi ħorox. Pero, wara t-Tieni Gwerra Dinjija, ir-Russifikazzjoni tal-Lvant u tan-Nofsinhar tal-pajjiż ġab il-qasma li naraw fis-soċjetà Ukrena tal-lum.

Din hija r-raġuni il-għala ħafna nies minn dawn l-inħawi għandhom attitudni ta’ apprensjoni, jekk mhux attitudni negattiva għal-aħħar, lejn il-battalja li qegħda sseħħ fit-toroq ta’ Kiev. Huma ma jissimpatizzawx ma’ sħabhom tal-Punent, li jaraw qasma kbira kulturali bejn l-Ukreni u r-Russi u għandhom sens ta’ animosità lejn il-pajjiż u l-lingwa. Waqt it-taqlib politiku ta’ dawn l-aħħar ftit ġimgħat, Kharkiv kienet kwieta għall-aħħar, il-pjazza tagħha (l-ikbar waħda fl-Ukraina, u waħha mill-ikbar fl-Ewropa) kienet vojta kważi kuljum ħlief għal siġra tal-Milied kbira u villaġġ tal-Milied komplut bi dwejriet, rġiel tas-silġ kbar u pupi tal-Matrijoxka daqs bniedem. U anka wara t-tirid ta’ demm li kien hemm wara li ġie approvat pakket ta’ liġijiet kontroversjali li jillimita l-jeddijiet tad-dimostranti tal-Maidan, l-uniku dimostrazzjoni notevoli li kien hemm f’Kharkiv kienet dimostrazzjoni favur ir-reġim ta’ Yanukovich. Minkejja dan, huma importanti li tasal għall-konklużjoni li l-Ukreni tal-Lvant jaraw lilhom infushom bħala inqas Ukreni minn ħuthom li joqogħdu n-naħa l-oħra tax-xmara Dnieper. Bħala barrani, huwa diffiċli li tifhem eżattament il-finezzi tal-kunflitt bejn il-Lvant u l-Punent tal-Ukraina, imma jien ninterpretah b’dan il-mod: in-nies tal-Lvant ma jarawx il-lingwa u l-kultura RUssa bħala affarijiet li jtellfu l-iżvilupp tal-pajjiż, mentri n-nies tal-Punent jixtiequ li kull rabta mall-passat tinqata’, li ma jibqgħux iħarsu lejn ir-Russja bħala ħuhom il-kbir, u li jirfdu passaġġ storiku distintament Ukren.

Dan ifakkarni ftit fil-qasma li tmur lura ġenerazzjonijiet sħaħ bejn it-Tramuntana u n-Nofsinhar tal-Amerka li tissepara in-nies tan-naħa t-isfel li jixorbu tè ħelu mill-nies progressivi, dejjem għandhom x’jagħmlu, li jitkellmu jgħaġġlu tat-Tramuntana – tista’ tgħid, żewġ nazzjonijiet, b’ideat drastikament differenti tal-passat, preżent u l-futur, magħqudin (għalkemm kultant, kontra qalbhom) taħt bandiera waħda. Dan il-pajjiż fit-tarf tal-Ewropa diġa għandu post speċjali f’qalbi u nittama sinċerament li n-nies u l-Gvern tiegħu jsib mezz kif joħorġu minn dawn iż-żminijiet ta’ taqlib u jagħtu lill-Ukreni kollha raġuni biex ikunu kburin. Kburin mhux li huma Ewropew jew Russi, iżda kburin li huma Ukreni.

[crp]

Awtur:

Nile Miller

Joqgħod: Kharkiv, l-Ukraina

Minn: Austin, Texas

Traduzzjoni

Laura Cioffi (Malta)

Traduzzjoni

Glynnies Bonnici (Malta)

 

This post is also available in Bosanski - Hrvatski - Srpski, Català, Deutsch, English, Français, Italiano, Magyar, Nederlands, Português, Română, Slovenčina, Türkçe and [Main Site].

Author: ignacio

Share This Post On

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

css.php

Billi tkompli tuża dan is-sit, qed tagħti l-kunsens tiegħek għall-użu ta' cookies. aktar informazzjoni

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close