Iż-Żewġ Lingwi Tiegħi

Minn dejjem kien jogħġobha l-Franċiż. Għal din ir-raġuni sempliċi Eva ddeċidiet li tapplika għal skola komprensiva bilingwi. Din l-istess raġuni wasslitha l-università, fejn illum qed tistudja l-Franċiż. Minkejja li tinstema’ ta’ importanza żgħira, ftit snin ilu Eva ma kellha ebda idea kemm ħajjitha kienet se tinbidel.

Sitt snin ilu, meta Eva kienet qed tipprepara għall-eżamijiet biex tidħol fi skola komprensiva, kienet ferħana. Ħames snin wara, iggradwat, u ħassitha li qatt ma kienet se terġa’ lura għal dak iż-żmien. “Eżatt wara li ggradwajt, fuq kollox, ħassejt serħan kbir.” Eva tiftakar iż-żmien tal-“iskola sekondarja”. Illum għandha għoxrin, tistudja l-università u, minkejja kollox, qatt ma waqfet tinvolvi ruħha fil-Franċiż.

20130930 Bilingual student 1 Eva Lietavová @Private

Fl-Islovakkja, kull sena mijiet ta’ studenti huma aċċettati fl-iskejjel komprensivi bilingwi. L-edukazzjoni f’lingwi barranin tiġbed l-attenzjoni taż-żgħażagħ ambizzjużi (u tal-ġenituri tagħhom) li jaraw alternattivi “aħjar” mill-iskejjel komprensivi standard. Il-vantaġġ hu ovvju: il-kompetenza tal-lingwa barranija fil-livell tal-kelliem nattiv. Imma Eva targumenta li l-istudju fi skola bilingwi m’għandux biss benefiċċji. “Għall-kuntrarju, ħafna milli tatni l-iskola tteħidli.” Dan jirrelata l-aktar mal-fatt li ħafna minn dawn l-iskejjel komprensivi huma mmirati lejn ix-xjenzi naturali. “Irrealizzajt dan kollu fit-tieni sena. Il-kimika u l-fiżika qatt ma kienu jinteressawni. Speċjalment meta mgħallma b’lingwa barranija,” tispjega. Kienet studenta eċċellenti bi ftit jew xejn bżonn li tistudja d-dar, imma malajr inbidlet f’waħda normali, li tqatta’ sigħat kuljum mal-kotba.

Ħudu ħsieb il-kotba tal-iskola tagħkom, il-vokabularju jiġi wara

”Din hi l-ħajja fl-iskejjel komprensivi bilingwi. L-istudenti huma f’kuntatt mal-lingwa li għażlu biex jistudjaw kuljum, bħalma huma l-għalliema li normalment ikunu kelliema nattivi. Għalhekk kull student Slovakk fi skola komprensiva bilingwi jista’ jistudja bl-istess mod li kieku kien jagħmel bħal ngħidu aħna fil-Gran Brittanja, fil-Ġermanja, fi Spanja jew fi Franza. “Kellna kurrikulu Franċiż, xi għalliema Franċiżi, u kotba, naturalment,” tikkonferma Eva tidħak. “L-għalliem tal-kimika kien dejjem ifakkarna biex nieħdu ħsiebhom, għax il-Franċiżi ma kinux se jibgħatulna oħrajn ġodda.”

Li tesperjenza lingwa barranija ta’ kuljum taffettwa lin-nies iktar milli wieħed jista’ jobsor mal-ewwel daqqa t’għajn. Student fi skola komprensiva bilingwi jgħix f’kuntatt dirett ma’ kultura differenti mingħajr ma jkun ivvjaġġa. “Kien xi darba fl-ewwel sena meta rrealizzajt li nitkellem u naħseb bla taqliq bil-Franċiż.” Hija tiftakar l-ewwel vjaġġ tagħha fl-Eżagonu (Franza). Iżda li titkellem il-lingwa b’mod mexxej mhuwiex kollox. “Anki llum kien ikolli problema biex noħroġ b’riċetta bil-Franċiż. Fl-iskola sekondarja ma qattajniex ħafna ħin fuq il-vokabularju,” tammetti Eva. “Madankollu qattajna bosta ħin fuq ix-xjenzi naturali,” tgħid. Allura x’kien dak li l-iskola bilingwi ħaditilha? “L-iktar, il-ħin. Dawk is-sigħat kollha fuq il-bijoloġija jew il-fiżika, suġġetti li qatt mhu se nerġa’ mmur għalihom, li stajt inqattagħhom nagħmel xi ħaġa iktar utli għalija. Imma biex nistudja għall-dawk it-testijiet, qatt ma kien hemm ħin biżżejjed għal affarijiet oħra.”

Eva: Qatt ma ridt nitlaq għal Franza

Hija tiċċara kemm l-iskola bilingwi influwenzatha. “Il-fatt li qed nistudja l-Franċiż fl-università mhuwiex kumbinazzjoni. Iż-żmien fl-iskola komprensiva affettwani konsiderevolment. Ma tridx tarmi ħames snin ta’ xogħol iebes.” “Min-naħa l-oħra, diffiċli temminha, imma probabbli kont se nispiċċa nagħmel xi ħaġa verament simili, anki li kieku mort fi skola komprensiva standard.” Minbarra l-lingwa Franċiża, Eva tistudja wkoll it-teorija tat-teatru. “Idealment, nixtieq norbot dawn iż-żewġ suġġetti. Jekk le, dejjem nista’ ngħallem għax vera jogħġobni.” Eva tikkontempla l-futur. Qiegħda taħseb biex titgħallem lingwa oħra imma, b’mod xi ftit paradossali, mhux lingwa Romanza. Hi tispjega għala wara li gradwat ma marritx tistudja Franza bħal ftit minn sħabha tal-klassi. “Jien ninġibed aktar lejn it-tramuntana; m’iniex interessata fil-pajjiżi tas-sud. Anzi, jien iktar persuna ‘Slavonika’,” tikxef hi, u żżid li tixtieq tistudja r-Russu.

Hi l-litteratura Franċiża li l-iktar tqanqal memorji tad-daħk. “Fit-tieni sena studjajna r-Rhinoceros ta’ Ionesco. Ma kienx hemm sfond ta’ informazzjoni jew kuntest; kemm qrajna u kkummentajna fuq siltiet mit-test. Dak il-ktieb kien tal-imġienen, ħadd minna ma fehmu,” tidħak u tiftakar kif hi u sħabha tal-klassi, waqt il-lezzjonijiet, kienu jieħdu gost billi ‘jaħdmu’ xeni fejn il-karattri kienu qegħdin jinbidlu f’rinoċeronti. “Irrid ngħid li l-ktieb vera tajjeb. Finalment dan irrealizzajtu, imma żgur mhux għal-lezzjonijiet tal-litteratura.” Kienu qegħdin jistudjaw l-iktar diskors miktub u argumentazzjoni fuq diversi suġġetti, mhux essenzjalment letteratura. “Kellna bżonn naqraw mhux aktar minn ktieb wieħed fis-sena,” tikxef Eva.

Eva titkellem il-Franċiż daqslikieku twieldet Franza imma għad hemm xi ftit difetti. “Kull meta nikteb “qu’est-ce que c’est” (dan/din x’inhu/i), l-ewwel irrid nispelliha imbagħad niċċekkja li ktibtha tajba. Wara dawk is-snin kollha! U probabbli jgħallmuha fl-ewwel lezzjoni tal-Franċiż,” tammetti Eva bi tmejjil imqarras. “Min-naħa l-oħra, nippreferi naqra Kundera (Milan Kundera, kittieb Ċek) bil-Franċiż.” Minkejja l-ħames snin ta’ xogħol iebes, iljieli taqra l-kotba u spiss tħossha rrabjata jew tibki, Eva żżid li l-applikazzjoni li ssottomettiet fl-2007 forsi ma kinitx deċiżjoni ħażina. “Issa li naf kif taħdem l-iskola, ma nistax ngħid fiż-żgur jekk kontx nagħmel l-istess. Almenu kont naħseb fuqha għal iktar żmien,” tammetti fl-aħħar. Minbarra l-Franċiż, tgħallmet xi ħaġa oħra – li tkun empatika. “Is-solidarjetà u s-simpatija li nħoss lejn kull persuna li marret fi skola komprensiva bilingwi, jekk hux Franċiża, Spanjola jew Ġermaniża, qatt ma tieqaf teżisti,” tidħak Eva.

[crp]

Author

Eva Lalkovičová (Is-Slovakkja)

Tistudja: Il-Midja u l-Ġurnaliżmu / Il-Lingwa u l-Letteratura Spanjola.

Lingwi: Ovvjament Iċ-Ċek u s-Slovakk :), L-Ispanjol, l-Ingliż, u ftit Katalan u Franċiż.

L-Ewropa hija… l-aqwa post fejn tista’ titwieled u tgħix, taħlita inkredibbli ta’ nies u kulturi.

Traduzzjoni

Glynnies Bonnici

Tistudja: Il-Malti u t-Traduzzjoni

Titkellem: Il-Malti, l-Ingliż u l-Franċiż

Qari tal-provi

Laura Cioffi

Tistudja: Mużika

Titkellem: il-Malti, l-Ingliż, it-Taljan u l-Franċiż

L-Ewropa hija… sinfonija umana li tinbidel kontinwament.

This post is also available in Bosanski - Hrvatski - Srpski, Deutsch, English, Español, Français, Italiano, Magyar, Nederlands, Polski, Português, Română, Slovenčina, Türkçe, [Main Site], Ελληνικά and Русский.

Author: Anja

Share This Post On

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

css.php

Billi tkompli tuża dan is-sit, qed tagħti l-kunsens tiegħek għall-użu ta' cookies. aktar informazzjoni

The cookie settings on this website are set to "allow cookies" to give you the best browsing experience possible. If you continue to use this website without changing your cookie settings or you click "Accept" below then you are consenting to this.

Close